یکی از مسائل مهم در بحث خلافت الهی انسان کامل، جایگاه ویژه خلیفه الله در عالم هستی است. خلیفه الهی به عنوان واسطه ای بین حضرت حق و عالم مطرح است که فیض الهی را از مستخلف عنه (خداوند متعال) دریافت کرده و به مستخلف علیه (عالم) می رساند. بر این اساس از شئون اصلی خلیفه الله، وساطت او در رساندن فیض به عالم است. این بحث افزون بر اینکه در آموزه های دینی، به ویژه در روایات ائمه اطهار مطرح شده است، در متون عرفانی به عنوان یکی از مباحث کلیدی مورد دقت و بررسی قرار گرفته است.در این مقاله پس از بیان آیات و روایات مربوطه، به تحلیل و بررسی دیدگاه برگرفته از متون دینی می پردازیم؛ سپس با تبیین دیدگاه عرفان اسلامی در زمینه وساطت خلیفه الهی در رسیدن فیض به ماسوی الله، میزان مطابقت آن را با متون دینی بررسی می کنیم.

تشریفات و رعایت قواعد آیین دادرسی از الزامات نخستین حق در دادگستری است که موجب تضمین اصول دادرسی و ایجاد طمانینه در امر قضا می شود. تشریفات اصولا باید توسط قانون گذار معین شوند تا هم بار تعیین آن بر دوش دادرس نیفتد و هم طرفین دادرسی را در معرض خطر آسیب ناشی از استبداد قضایی قرار ندهد. مهلت عادله قضایی، در نظام حقوقی ما، علی رغم آن که در مواد 277 و 652 قانون مدنی به عنوان حقی ماهیتی پیش بینی شده است، اما تشریفات آن در هیچ یک از قوانین مدنی و آیین دادرسی مدنی و پیرامون آن مانند قانون اجرای احکام مدنی و نحوه اجرای محکومیت های مالی به درستی و به صورت جامع ومانع نیامده است. به هر جهت، این مساله در نظام قضایی کشور ازیادرفته و شایسته بررسی است.

مهلت ارفاقی افشا، مدت زمانی است که متقاضی ثبت می تواند بعد از افشای عمومی اختراع، بدون اینکه موجب زوال شرط تازگی شود، تقاضای ثبت آن را بنماید. برای پیش بینی مهلت ارفاقی، قانون گذار باید به چهار معیار توجه نماید: مدت زمان ارفاقی، نحوه افشا، مطلق یا نسبی بودن مصونیت مخترع نسبت به افشاهای اشخاص ثالث و چگونگی تعامل و جمع مهلت ارفاقی با حق تقدم. در مقاله حاضر با تکیه بر مطالعات تطبیقی و تحلیل حقوق ایران معیارهای مذکور و مزایا و معایب مهلت ارفاقی را بررسی و به این نتیجه می رسیم که مهلت ارفاقی همچون یک شمشیر دو لبه است: از یک سو، فراهم نمودن مهلت ارفاقی به طور مطلق و ایجاد سپری قوی برای افشای مخترع می تواند باعث رشد مخترعان دانشگاهی و شرکت های نوپا شود؛ از سوی دیگر، چنین رویکردی می تواند مورد سوءاستفاده اشخاص با «افشا یا تاخیر استراتژیک» قرار گیرد. همچنین تعامل مهلت ارفاقی با حق تقدم کنوانسیون پاریس، می تواند مانعی برای انتقال فناوری و جذب سرمایه گذار باشد. درنهایت، این مقاله با نظر به نتایج حاصل از پژوهش، بررسی های به عمل آمده و موقعیت ایران به عنوان یک کشور درحال توسعه پیشنهادات مقتضی برای بهبود قانون ثبت اختراع ایران ارائه می کند.

مطالعه تغییرات زمانی در ذخیره آب های زیرزمینی محلی برای درک ویژگی ها و مدیریت استفاده بهینه از این منابع حیاتی بسیار ضروری است. امروزه استفاده از داده های ماهواره های گریس و در ادامه گریس فو برای برآورد تغییرات ماهیانه سطح آب های زیرزمینی به طور گسترده ای مورد استفاده قرار می گیرند. در این مقاله با استفاده از داده های ماهواره های گریس و گریس فو، تغییرات ماهیانه سطح آب های زیرزمینی در مناطق غربی ایران در بازه زمانی 2002 تا 2021 به دست آمده است. نتایج نشان دهنده کاهشی به میزان 0.15±1.17- سانتی متر بر سال در سطح آب های زیرزمینی در منطقه غرب ایران است، همچنین کاهش 0.19±1.28- سانتی متر بر سال در کل سطح منابع آبی که شامل آب های سطحی، آب های زیرزمینی، آب معادل برف، رطوبت خاک می باشد در غرب ایران مشاهده گردید. مدل بارش نیز با استفاده از داده های ماهواره اندازه گیری میزان بارندگی گرمسیری مورد بررسی قرار گرفت که همبستگی 0.16 با ذخایر آب مشاهده شده توسط ماهوار های گریس و گریس فو دارد.

نوسانات تراز آب دریا تأثیرات مخربی بر شهرهای ساحلی و محیط زیست و اقلیم آنها دارد. بنابراین شناسایی تغییرات و نوسانات تراز سطح آب ها دریا و پیش بینی آن می تواند به تصمیم گیری ها و مدیریت صحیح رخدادها و مشکلات ناشی از آن کمک کند. در این مطالعه به مدل سازی سری زمانی تراز سطح آب سواحل جنوبی دریای خزر با استفاده از داده های ماهوارة  graceو grace-FO بکارگیری مدل های مبتنی بر یادگیری ماشین نظیر درخت تصمیم (DT)، جنگل تصادفی (RF) و رگرسیون تطبیقی چند متغیرة اسپلاین (MARS) پرداخته شده است. بدین منظور از داده های ماهوارة grace و grace-FO طی سال های 2003 تا 2023 استفاده شد. نتایج به دست آمده از سری زمانی به دست آمده از سنجش ازدور در مقایسه با داده های ایستگاه نوسان سنجی بندر انزلی مورد همبستگی قرار گرفتند و در ادامه با استفاده از مدل های یادگیری ماشین، تراز سطح آب مورد شبیه سازی و پیش بینی قرار گرفت. نتایج نشان داد که مدل JPL با 0/788 = R2بیانگر ارتباط مناسب داده های ماهواره ای با داده های زمینی است. همچنین مقادیر R2 سه مدل DT، MARS وRF  به ترتیب 0/545، 0/853 و 0/671 و NSE  به ترتیب 0/64، 0/89 و 0/76 به دست آمد که نشان دهندة عملکرد مناسب مدل MARS نسبت به سایرین در شبیه سازی است. ازاین رو در پیش بینی تراز سطح آب تا سال 2040 از این مدل استفاده شد که معیارهای ارزیابی آن حاکی از که کارایی بالای مدل MARS است. پیش بینی ها نشان داد که در سال 2040 در بدترین شرایط تراز سطح آب دریا تا 120 سانتی متر کاهش خواهد یافت که این اتفاق منجر به خسارات محیط زیستی و خسارت به صنایع دریایی و بنادر شهرهای ساحلی خواهد شد. نتایج این مطالعه می تواند به عنوان ابزاری کارآمد در مدیریت منابع آب و برنامه ریزی های بلندمدت در مناطق ساحلی دریای خزر مورد استفاده قرار گیرد. همچنین، این یافته ها می تواند در ارزیابی ریسک های محیط زیستی و اقتصادی ناشی از تغییرات سطح آب دریا و اتخاذ استراتژی های مناسب کمک شایانی نماید.

این که آدمی نیروهای فراحسی دارد، از گذشته های دور در نزد نحله ها و ادیان گوناگون امری پذیرفته، اما راه رسیدن به این نیروها و دستیابی به آن عوالم نیز متعدد و متفرق بوده است. به طور کلی، صوفیه و به طور خاص لاهیجی، شارح گلشن راز، راهی کوتاه اما دشوار برای رسیدن به عالم فراحس پیشنهاد کرده اند که آن تصفیه باطن از غیرحق است؛ چون زمینه آماده شد، حقایق برای فرد کشف می شود. از میان متاخرین، گوستاو یونگ ـ که روان شناسی مسیحی است ـ نیز با مطالعه ضمیر خودآگاه و ناخودآگاه در انسان، کوشیده با زبان خود امکان رسیدن به این عرصه را برای روح و روان آدمی تشریح کند؛ پس از آن که سالک (فرد) به این جهان رسید، در آنجا مقام می کند و در ظاهر و باطن رفتارش (ظاهری ـ معنوی) تحولاتی رخ می دهد که صوفیه از آن با عنوان «کرامت» یاد می کنند. کرامت نزد عرفا به فنای فی اله ختم می شود، به گونه ای که فرد در ظاهر و باطن خدایی می شود.موضوع این پژوهش راه رسیدن به این مرحله از نگاه عرفا و روان شناسان است.

فی کلام الشیعة، یجب علی الإمام کخلیفة للنبی(ص) أن یتحلی بجمیع الصفات الخاصة برسول الله، بما فی ذلک صفة الولایة کشرط للوصول إلی مقام الإمامة. الإمام هو إنسان کامل ووسیط الفیض الإلهی وخلیفة الله فی الکون أجمعین. إن للإمام ولایة علی التکوین والتشریع. الآیات والروایات المأثورة تثبت هذا الأمر، وقد تناول المفسرون تحلیل ذلک فی تألیفاتهم المتعددة. من وجهة نظرهم، یعد إثبات ضرورة الولایة التکوینیة فی عالم الوجود من المسائل المهمة للوجود المقدس الذی هو الوسیط الحالی للفیض الإلهی، ووجوده ضروری فی جمیع الأوقات. بوجوده، تنزل برکات الله علی خلقه، ومن خلاله یستمر الکون.لقد أقام علم التفسیر أدلة علی إثبات هذا الأمر. تتناول هذه الدراسة أدلة المفسرین لإثبات ضرورة الولایة التکوینیة واستمرارها لولی الله فی هذا الزمن، حیث کانت المهدویة دائمًا واحدة من القضایا الرئیسیة لجمیع الجماعات الإسلامیة منذ صدر الإسلام حتی الآن، وقد تم قبول مفهومها بشکل شامل من قبل جمیع المذاهب الإسلامیة. تتبلور أهمیة دراسة الأدلة التفسیریة فی الولایة التکوینیة للوجود المتعالی فی کل زمان، عندما ندرک أن هناک علاقة مباشرة بین الاعتقاد بالمهدویة والأسس الفکریة لها، وأنه کلما کانت الأسس الاعتقادیة للمهدویة أقوی، کان الاعتقاد بها أعمق. لذلک، لتحقیق هذا الهدف، استندت هذه الدراسة إلی الدراسات المکتبیة، وقامت بدراسة وصفیة تحلیلیة بالاعتماد علی قواعد البیانات والبرمجیات، وخلصت إلی أن وجود الولایة التکوینیة للمهدویة فی جمیع العصور أمر ضروری، وأن دیمومیتها من منظور تفسیری یتطلب تجلی القدسیة فی ظهور واستمرار الوجود.

در تعالیم دینی ما شناخت انسان از خود، پرفایده ترین شناخت ها تلقی می شود. این است که انسان شناسی یکی از مهم ترین دانش های الهی و بشری که در حوزه معارف بشری و دینی تأثیر به سزایی دارد، از اهمیت خاصی برخوردار است. انسان شناسی دارای انواع فلسفی، دینی، علمی، عرفانی و اخلاقی است. انسان شناسی عرفانی کسب شناخت درمورد حقیقت انسان از طریق تجربه های درونی است که در آن از راه شهود و علم حضوری به مطالعه و بحث و بررسی در مورد انسان پرداخته می شود. انسان کامل از مباحث مهم انسان شناسی است که موردتوجه عرفا و اندیشمندان بزرگ اسلامی و بعضاً غیراسلامی قرارگرفته است و منظور از آن، انسانی است که جامع اسماء و صفات خداوند است. این مقاله به روش توصیفی تحلیلی از منابع کتابخانه ای واسنادی، بررسی تطبیقی آراء امام خمینی و شاه نعمت الله ولی در مورد انسان کامل را به کاوش نشسته است و قصددارد مولفه های مختلف انسان کامل از دیدگاه امام خمینی و شاه نعمت الله ولی، مقایسه و بررسی-شود. یافته ها حاکی از آن است که این دو اندیشمند با استفاده از آیات قرآن، روایات وتحلیل های عرفانی معتقدند که تمام کمالات هنگامی که از خداوند به عالم هستی افاضه می شوند، لزوماً از طریق واسطه هایی صورت می گیرد که دارای مرتبه وجودی برتری نسبت به سایرین هستند.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.